Het gevoel van Organon

Blogs

12-04-2011  Kiezersbedrog?

Op 8 juli vorig jaar kondigde Merck & Co aan 2175 mensen te willen ontslaan bij Organon. Begrijpelijk dat dit niet in goede aarde viel bij de medewerkers. Binnen een paar weken stond bijna een kwart van de medewerkers in Den Haag om aandacht te vragen bij de politiek voor dit onrecht. Die aandacht kwam er wel, maar de overheid reageerde nogal slapjes. De ondernemingsraad, Raad van Commissarissen (RvC) en de Vakbonden dreigden naar de rechter te stappen en dat was genoeg voor de Amerikaanse directie om aan te bieden te onderhandelen over een eventuele overname van het bedrijf. Op zich niet zo’n bijzonder aanbod, want in het geheim zou het Amerikaanse bedrijf al onderdelen van het bedrijf in de etalage hebben gezet. Je kunt stellen dat het een eerste winst was door de vertegenwoordigers van de medewerkers die werd geboekt. Toch bestond bij een aantal medewerkers wel de vrees dat de 3 maanden tijd die hier voor uitgetrokken was, Merck & Co ook de gelegenheid zou geven om naar andere alternatieven te zoeken.

Ondertussen liep de termijn van de Ondernemingsraad (OR) af en moesten er verkiezingen worden gehouden. Natuurlijk hadden de kandidaten allemaal als inzet om zoveel mogelijk arbeidsplaatsen te behouden. Begin januari, net toen de onderhandelingstermijn was verlengd, trad de nieuwe OR aan. Geen gemakkelijk begin voor de nieuwe leden. Toen halverwege februari duidelijk werd Merck & Co niet wilde overgaan tot verkoop, was er in feite al sprake van een verloren zaak. Een rechtszaak bracht daar weinig verandering in. De uitspraak van het kort geding zorgde er ook voor dat de zaak voor de ondernemingskamer door de OR werd teruggetrokken, een onbegrijpelijke stap en een onvergefelijke blunder. Niet veel later maakte Merck & Co duidelijk dat de verkoop definitief van tafel was, terwijl de OR en de RvC een advies hadden gegeven wel verder te gaan met onderhandelingen. Met andere woorden, het advies werd van tafel geveegd terwijl er blijkbaar vraagtekens bij de motivatie waren, maar De OR deed niets. Onbegrijpelijk en bij een groot aantal medewerkers van Organon is het vertrouwen in de OR helemaal weg. Immers in wet ondernemingsraden staat:

'De ondernemingsraad kan bij de ondernemingskamer van het gerechtshof te Amsterdam beroep instellen tegen een besluit van de ondernemer als bedoeld in artikel 25, vijfde lid, hetzij wanneer dat besluit niet in overeenstemming is met het advies van de ondernemingsraad, hetzij wanneer feiten of omstandigheden bekend zijn geworden, die, waren zij aan de ondernemingsraad bekend geweest ten tijde van het uitbrengen van zijn advies, aanleiding zouden kunnen zijn geweest om het advies niet uit te brengen zoals het is uitgebracht.'

Dit roept de vraag op waarom de ondernemingsraad niet naar de ondernemingskamer is gestapt; is er informatie voor het personeel achtergehouden, in kader van geheimhouding?

Dat vertrouwen had al een deuk opgelopen, nadat de OR had ingestemd met de reorganisatie bij de farmaceutische productie. De voorwaarden die de OR had gesteld voor deze reorganisatie zijn nogal vergaand, maar het bedrijf zegt er aan te kunnen voldoen. Een aantal medewerkers twijfelt daar aan. Een aantal van de voorwaarden gaan er over dat de OR geïnformeerd wordt over de voortgang van de reorganisatie, maar totaal onduidelijk is welke reden de OR daarvoor heeft (anders dan dit in de wet staat), want er is niet aangegeven welke mogelijkheden de OR heeft om in te grijpen of zelfs de reorganisatie stop te zetten. Ook stemde OR in met een training voor nieuw cultuurgedrag, wat dit ook moge inhouden. Bovendien is een voorwaarde:

'Bij evaluatiemomenten zullen onder andere aan bod komen: vacature-invulling, met name de mate van invulling door boventallige medewerkers, alsmede training en werkdruk in relatie tot de transitie en de stijgende volumina. Doel van de evaluatie is om bijsturing mogelijk te maken.'

Met andere woorden de werkdruk mag niet onevenredig toenemen. Een voorwaarde waar het bedrijf mogelijk niet aan kan voldoen, want nu al neemt de werkdruk enorm toe, maar er staat niet hoe die werkdruk gemeten moet worden en wat die bijsturing in gaat houden. Als dat gaat inhouden dat er meer medewerkers nodig zijn, dan wordt (een deel) van de reorganisatie ongedaan gemaakt. Tevens vreest de OR dat er sprake zal kunnen zijn van een kennisverlies, waardoor redelijkerwijs aangenomen kan worden dat (zeker op korte termijn) de beoogde efficiëntie helemaal niet gehaald kan worden. Het is overigens ook een gegeven bij andere reorganisaties dat het ziekteverzuim toeneemt, en dat geeft dan een nog een extra last. Veel medewerkers bij de farmaceutische productie accepteren de reorganisatie, maar het gegeven dat er gereorganiseerd wordt en de snelheid waarmee het proces ingezet wordt roept wel vraagtekens op. Het niet zo iets als door de zure appel bijten, maar alsof je de zure appel ineens moet doorslikken.

Dat de OR haar krediet bij veel productie medewerkers heeft verspeeld zit 'm niet alleen hier in. Ook bestaat het gevoel dat De OR erg heeft ingezet op het behoud van de R&D afdeling en de productie als een ondergeschoven kindje is verworden, ook al ontkent de OR dit. Sterker nog, de OR geeft aan de reorganisatie gewoon moet, omdat anders niet wordt voldaan aan de eisen van Merck & Co. Maar daar ging het dus juist om. Dan kun je wel stellen dat je onderdeel bent van Merck & Co en je je dus moet aanpassen, maar dat gaat dus niet als je een dergelijk besluit accordeert, terwijl er nog een rechtszaak is. Je kunt hier dan ook gevoeglijk de conclusie uittrekken dat productie nooit een onderdeel is geweest van de mogelijke verkoop. Wellicht een gevaarlijke conclusie, maar ik heb mijn redenen om dit te veronderstellen. Als deze veronderstelling juist is, dan heeft de OR de medewerkers bij productie dus niet goed vertegenwoordigd en kun je dus spreken van kiezersbedrog. Dat zou een treurige conclusie zijn, want laat ik duidelijk zijn dat de leden van de OR veel inzet hebben getoond, maar zonder het resultaat dat wenselijk is.

Nu dus ook de R&D wordt opgeheven, kun je eigenlijk wel stellen dat de OR de grip op het proces grotendeels verloren heeft en toch de dupe is geworden van het Don Quichote effect. De snelheid waarmee plan B op tafel is gekomen roept ook vragen op. Dit plan komt er grofweg op neer dat de huidige R&D wordt opgeheven, maar dat er ontwikkelingsafdeling komt die bestaande producten van Merck & Co gaat verbeteren. Er worden dus geen nieuwe producten meer ontwikkeld en daarmee komt er dus ook een einde aan wat Organon ooit was (een innovatief bedrijf) en waarmee ook patiënten mogelijk de dupe worden, want het is maar de vraag of Merck & Co nog gaat investeren in vrouwen gezondheid en andere therapeutische medicijnen die door Organon zijn ontwikkeld. Als die vraag negatief beantwoord wordt, dan is kun je je afvragen in hoeverre de overheid zich hier mee moet bemoeien, want staat de volksgezondheid bloot aan gevaren?

Net zo zorgelijk zijn de geruchten dat nu al bekend zou zijn wie er bij R&D boventallig zou worden, terwijl de OR nog niet eens een advies heeft gegeven over Plan B, dat overigens door Merck & Co in de VS al is goedgekeurd. Als de geruchten waar zouden zijn, dan zullen veel meer medewerkers hun baan verliezen, maar wel vervangen worden door 'nieuwe' medewerkers.

De OR heeft altijd gezegd dat ze zowel het bedrijfsbelang als het belang van de werknemers in ogenschouw dient te nemen. Het gaat om de Organon Ondernemingsraad (OOR) en dus zou ze voor het bedrijfsbelang van Organon moeten opkomen en niet voor het belang van Merck & Co. Dus is hier de OR een oor aangenaaid? Maar dat is niet het enige, want het belang van Organon als onderneming voor Nederland kun je ook betrekken in de vraagstelling. Als je kijkt naar België dan is de overheid veel meer betrokken bij de farmaceutische industrie en innovatie. Dus je kunt niet alleen spreken dat er kiezersbedrog is van de medewerkers door de OR, maar ook van kiezersbedrog van de Nederlandse Overheid, die immers innovatie ook op het lijstje had staan. Maar er zijn vast veel meer medewerkers van andere ondernemingen zijn die zich slecht vertegenwoordigt voelen door de overheid. Sterker nog de overheid zelf, als werkgever, maakt ook niet zo'n goede indruk door de rigoureuze inkrimping bij het leger. Het is niet te hopen dat Nederland eindigt als een bananen koninkrijk… dat zou pas echt kiezersbedrog zijn!


bron:  Het gevoel van Organon | Auteur: Alfred Heeroma
Dit bericht is 2077 maal bekeken


Nog in te vullen