Het gevoel van Organon

Nieuws

24-06-2011  Concurrentie máákte Oss

Concurrentie, dat is het nog onderbelichte the­ma van het Osse indus­triële verleden. Dat is al­thans de mening van Jos Peeters uit Venlo. Op uitnodiging van Mu­seum Jan Cunen heeft hij de ge­schiedenis van de Osse industrie beschreven. "Er is al het nodige over gepubliceerd, net als bijvoor­beeld over Eindhoven of Venlo." Hij heeft het dan over de geschie­denis van Unilever of de jubileum­boeken over Bergoss en Organon. Daarom zocht Peeters naar een thema dat nog nauwelijks beschre­ven is. Hij kwam uit op de concur­rentie. "Deze is typerend voor de Osse geschiedenis." Hij somt een rijtje op: Jurgens en Van den Bergh (boter en margarine), Zwa­nenberg en Hartog (vlees en vlees­waren), Bergoss en Desso (tapijt) en Van Rosmalen en Vos (trans­port). Het is zeker niet uniek voor Nederland, ook in Tilburg was in de textiel een dergelijke concurren­tie. Wel apart is dat "in Oss zo op de huid is gespeeld", zoals Peeters het noemt. De concurrentie was heftig. Dat komt volgens de auteur omdat hier de bedrijven vaak bijna even groot waren.

Hij vergelijkt het met de strijd in het Duitse Herzogenaurach waar de broers Adolf en Rudolf Dassler ieder een eigen sportschoenenbe­drijf begonnen: Adidas en Puma. De bedrijven waren en zijn grote concurrenten van elkaar. Volgens Peeters is het aspect van de concurrentie juist heel goed ge­weest voor Oss. "Het zorgt voor groei van de bedrijven en ook Oss in zijn geheel is er door gegroeid. De ondernemingen deinen niet al­leen mee op de wereldconjunc­tuur, de Nederlandse conjunctuur maar ook op elkaars conjunctuur. Het succes van het ene bedrijf is ook positief voor het andere be­drijf in dezelfde branche."

Verder is het ontstaan van zoge­noemde 'winstpools' een onder­deel wat in de Osse industrie heeft gespeeld. Zowel in de boter- als de vleesbranche heeft het gespeeld, ondanks dat de bedrijven flink met elkaar concurreerden was er toch een vorm van samenwerking. Bij een winstpool worden de win­sten van beide bedrijven in een ge­zamenlijke pot gestort en na af­loop van een jaar verdeeld. Zo kan een bedrijf als het eens wat slech­ter gaat toch overleven.

Ook heeft Peeters -die stelt dat het boek een teamprestatie is geweest waar veel anderen een bijdrage voor hebben geleverd- beschreven waarom juist in Oss deze bedrij­ven zijn ontstaan. "Er zijn mensen die het zouden willen toeschrijven aan de ondernemersgeest van de Ossenaren." Hen moet hij echter teleurstellen. "Oss dankt zijn industriële verle­den mede aan de ligging op de rand van het Peelplateau en het Maasdal, dat leverde goede en goedkope arbeidskrachten op en kwalitatief goede producten als bo­ter." Niet voor niets had Oss al in 1768 een boterwaag. Die trok bij­voorbeeld de katholieke familie Jurgens uit Limburg naar Oss. Het waren marskramers die ook al han­delden met Engeland. Later is daar nog de Joodse trek vanuit Duits­land naar Nederland bijgekomen. Zo kwam onder meer de familie Van den Bergh in de omgeving van Oss terecht. "De komst van Jo­den naar Oss heeft meer bijgedra­gen aan het succes van de stad dan de Ossenaren zelf", stelt Peeters. Als je wilt spreken over Osse on­dernemers, dan kom je toch al snel in de derde en vierde genera­tie van de families terecht. Wat nog onderbelicht in het boek is gebleven, tot spijt van Peeters, is de machine-industrie. Hij noemt het bedrijf Baaijens (nu bekend als Marel) hier als voorbeeld. "Deze sector is voor Oss ook van belang. Zo is een vinding van Baaijens, de separator, nog altijd van belang in de vleesindustrie." Een separator verwijdert de laatste stukjes vlees van de botten. "En dan haal ik al­tijd de woorden van Saal van Zwa­nenberg aan: Onze Lieve Heer heeft niets voor niets geschapen."


bron:  Brabants Dagblad | Auteur: Henk Snijders
Dit bericht is 1712 maal bekeken


Interessante kennis

Merck & Co is de op n na grootste leverancier van medicijnen in wereld. Hun streven is om hun markt uit te breiden naar groeimarkten zoals China, India en Japan. Een uitdaging want de wereldbevolking neemt snel toe!